Blog

Reizen & Cultuur

Welke komkommers zijn er? En, hoe worden ze wereldwijd geconsumeerd?

Onlangs ging ik op bezoek bij komkommer veredelaar Eric Bal, werkzaam bij Rijk Zwaan. Wellicht behoeft het een beetje uitleg, een veredelaar selecteert namelijk planten met erfelijke eigenschappen en ontwikkelt daarmee nieuwe groentesoorten.  Groenteplanten beginnen bij een zaadje en deze worden verkocht aan telers over de hele wereld door bedrijven als Rijk Zwaan.

Showroom voor komkommers
Eric leidt mij deze dag rond in de demonstratiekas, dat is heel cool want je begeeft je in een soort showroom, maar dan voor komkommerplanten. Klein, groot, krom, recht, met en zonder stekels witte en lichtgroene, er schuilt een hele wereld achter komkommers waar de meeste consumenten geen weet van hebben. Heel interessant dus ik vraag Eric het hemd van het lijf.

Waar komen komkommers vandaan?
Komkommers werden drieduizend jaar geleden al geteeld in China en Nepal. Naar alle waarschijnlijkheid nam Marco Polo de plant verder meer naar Europa. Waar deze tot op de dag van vandaag nog steeds veel wordt gegeten. Toch is de komkommer niet overal ter wereld een veelgebruikte groente. Wist je dat ze in Afrikaanse landen nauwelijks komkommer eten en dat in India de meeste augurken worden geteeld, maar dat de Indiase bevolking zelf geen augurken eet?

Hoelang duurt het voordat er een nieuw soort komkommer op de markt is?
Het veredelingsvak is er eentje waar je passie en geduld voor moet hebben. Het lijkt natuurlijk heel leuk om smaakeigenschappen, kleuren, texturen met elkaar te mengen tot een leuk nieuw soort. Toch duurt het maar liefst 7 jaar voordat je een nieuwe komkommer hebt die in de supermarkt komt te liggen. Zo kun je de snack komkommertjes niet meer uit de schappen wegdenken, toch zijn ze er nog maar 5 jaar. Een nieuwe telg uit de snack komkommer familie van Eric zijn de wit met groengekleurde komkommertjes, zien ze er schattig uit?

Hoe snel groeit een komkommer?
De komkommerplant kun je met recht een snelle Jelle noemen.  Waar een koolsoort er 3 tot 4 maanden over doet om uit te groeien tot een eetbaar product, is de komkommer al met 2 weken oogst-klaar na bloei.

Is het waar dat de komkommer vroeger lekkerder was?
Een veelgehoorde uitspraak is dat komkommers vroeger meer smaak hadden. Of komkommers van de moestuin beter smaken. Is dat nou waar? Volgens Eric heeft dit te maken met de houdbaarheid. Een kokommer uit de moestuin wordt geoogst en direct opgegeten. Het product van de teler doet er 1 tot dagen over om in de supermarkt terecht te komen. Zo snel als de komkommer groeit, zo snel verliest hij ook zijn smaak. Een komkommer bestaat voor 97% uit water, zodra je de komkommer oogst begint het product al met uitdrogen. Het allerbeste is dus die komkommer zo snel mogelijk in huis te halen en hem thuis ook weer snel op te eten.

Waarom zijn snack komkommers duurder dan een gewone komkommer?
Ten eerste worden ze in een doosje verpakt, terwijl een gewone komkommer vaak zonder verpakking komt. Daarnaast vraagt het oogstproces tot wel 50% hogere arbeidskosten, het kost namelijk meer tijd  om de komkommertjes te plukken en te sorteren. 

Welke komkommers zijn er en hoe worden ze gegeten?
Er zijn zoveel soorten komkommers, teveel om op te noemen, maar we lichten er een paar uit vanwege de speciale vorm of toepassing en hoe ze in sommige landen worden gegeten:
In China en Japan eten ze komkommers met stekels. Deze hebben een stevigere structuur en zijn daardoor geschikt om mee te wokken.
In Rusland eten ze veel augurken, maar niet alleen zoals onze zure ingelegde variant, maar gewoon rauw, omdat er meer een bite aan zit, met het liefst stekels en strepen erop. Een rauwe augurk heeft een drogere en veel stevigere bite dan een komkommer.
Turkije loopt voorop als we hebben over komkommers snacken. Daar heerst een echte snack cultuur en hebben ze de voorkeur voor een lichtere kleur komkommers.
In Engeland worden hele komkommers in porties gesneden aangeboden in de supermarkt. Dus, daar koop je een komkommer in kwarten. Dit stamt nog uit een tijd dat komkommers nog minder betaalbaar waren, maar de traditie is in stand gebleven.
In Polen eten ze midi-komkommers, dit zijn komkommers die qua grootte tussen een grote en snack komkommer in zitten.
In Amerika zijn ze dol op mini komkommers, het liefst als een one bite snack, zodat je maar 1 keer hoeft te dippen in je yoghurtdipje.
Kromme komkommers worden in steeds meer landen weer gewoon in de supermarkt verkocht, in plaats van ze weg te gooien, een goede manier om voedselverspilling tegen te gaan.

Jouw komkommertje met een drone bezorgd
Ik vraag als laatste naar Eric’s droom op het gebied van komkommers. En, die is eigenlijk heel mooi, dat is niet het veredelen van een gek type komkommer, maar juist dat de komkommer zo vers mogelijk de consument bereikt. Kortom, hij zou graag willen dat de logistieke keten van oogsten tot het product bij de consument op het bord verkort wordt. Zodat de consument weer een lekkere komkommer kan proeven. Supermarkten die met lokale telers werken of partijen die het product direct van de teler bezorgen bij de consument lijkt hem het beste. Wie weet wordt onze komkommer in de toekomst wel met een drone bezorgd! 

cucumber varieties

Saladeverhaal door

Annelies Blaauwkamer

Annelies Blaauwkamer

redactie

Ik lunch dagelijks met salades, een echte traktatie, die nooit verveelt.

Lees verder

Geef je op voor de nieuwsbrief en blijf op de hoogte van nieuwe recepten en seizoensgroente!